Zaloguj
Reklama

Rola farmaceuty w systemie ochrony zdrowia

Autorzy: Instytut LB Medical
Dostępność leków w aptece
Fot. panthermedia
Dostępność leków w aptece
(0)

Od pół roku w polskim prawie funkcjonuje ustawa o zawodzie farmaceuty. Głównym celem wprowadzenia tej regulacji jest wykorzystanie potencjału farmaceutów tak, by umożliwić im realizowanie usług opieki farmaceutycznej na rzecz pacjentów. Dodatkowo wprowadzone rozporządzenie o możliwości szczepienia przeciw COVID-19 przez farmaceutów pokazało, że ta grupa zawodowa stanowi ogromny potencjał, który właściwie zagospodarowany będzie wspierać system opieki zdrowotnej odciążając inne zawody medyczne. Czy Polacy mają świadomość na temat nowych uprawnień farmaceutów? Jak wynika z badania ponad 2/3 respondentów nigdy nie słyszało o ustawie o zwodzie farmaceuty. Czy mimo to korzystają z nowych kompetencji farmaceutów?

Reklama

Ustawa o zawodzie farmaceuty wprowadziła zmiany, które mają odciążyć służbę zdrowia, a zwłaszcza lekarzy, oraz zaznaczyć pozycję pracownika apteki w systemie. Farmaceuci mają ogromne kompetencje i wiedzę zdobytą podczas studiów, jednak do niedawna możliwość ich wykorzystania w szerokim zakresie była ograniczona przez brak odpowiednich regulacji. Choć na chwilę obecną statystyczny Kowalski ma niewielką wiedzę na ten temat  tej ustawy to już zaczął korzystać z nowych uprawnień i jest zadowolony.

Co Polacy wiedzą o pracy farmaceuty?

Ustawa o zawodzie farmaceuty weszła w życie 16 kwietnia 2021 r. Sześć miesięcy później zapytano Polaków, czy kiedykolwiek o niej słyszeli. Ponad 2/3 respondentów (68,4 proc.) twierdzi, że nigdy nie słyszała o tej ustawie. Niestety blisko 19 proc. osób, które słyszały o tej ustawie nie wie, czego ona dokładnie dotyczy. Spośród osób, do których dotarły informacje o wprowadzeniu nowej ustawy blisko połowa respondentów (48 proc.) uważa, że nowe przepisy umożliwiają farmaceucie wykonywanie szczepień przeciw COVID-19 a dla 39 proc. ustawa oznacza możliwość dokonywania przeglądów lekowych i zmiany dawek leków w uzgodnieniu z lekarzem. Co czwarta osoba (26 proc.) wskazuje na możliwość wypisywania recept przez farmaceutę, a co piąta (21 proc.) możliwość wykonywania badań profilaktycznych w aptece. Okazuje się jednak, że mimo braku wiedzy Polaków na temat nowych regulacji, coraz częściej korzystają z nowych uprawnień farmaceutów.

Pandemia COVID-19 uwydatniła potrzeby i luki kadrowe w systemie ochrony zdrowia. Pokazała, że kiedy dostęp do lekarza jest utrudniony, pacjenci pierwsze kroki kierują do apteki nie tylko po zakup leków, ale również o poradę. Nowe obowiązki, które poprzez ustawę zostały nałożone na nas –  farmaceutów, wzmacniają naszą pozycję w systemie ochrony zdrowia, pozwalają wykorzystać potencjał i rozwijać się bardziej, niż było to możliwe dotychczas. Dzięki temu, możemy odciążyć lekarzy, ale i ściślej z nimi współpracować, a beneficjentem tej współpracy staje się pacjent. Oczywiście zmiany w aptekach nie dokonają się z dnia na dzień, ale ze swojej praktyki widzę, że są one potrzebne. Dziennie w aptece, w której pracuję wykonuje się kilkadziesiąt szczepień na COVID-19. Pacjenci są zadowoleni z kilku powodów: mogą przyjść z ulicy i się zaszczepić, unikając kolejek, często w kontakcie z farmaceutą odważniej mówią o problemach z przyjmowaniem leków, niepożądanych interakcjach, o czym bardzo często boją się powiedzieć lekarzowi. Wtedy to my możemy im pomóc, konsultując terapię z lekarzem. – mówi dr n. farm. Piotr Merks z Collegium Medicum Uniwersytetu Kardynała  Stefana Wyszyńskiego.

Rola farmaceuty

Zdaniem Polaków podstawową rolą farmaceuty pracującego w aptece jest wydawanie leków – tak uważa 70 proc. respondentów. Pozostałe zadania wskazywane były przez ok. co drugiego respondenta. Obowiązki związane z doradztwem w zakresie suplementacji a także wykonywanie leków recepturowych wskazało 54 proc. badanych. Niewiele mniej, bo 53 proc. Polaków typuje wskazywanie tańszych zamienników zaś co drugi (50 proc.) wskazuje na konsultacje i zalecenia w terapii nie wymagającej leków na receptę. Jak zmieni się rola farmaceuty w okresie pandemii COVID-19 i po niej? Większość Polaków (52 proc.) uważa, że znaczenie farmaceuty w systemie będzie coraz większe. Ok. 44 proc. respondentów uważa, że pozostanie bez zmian. Niewielki odsetek Polaków (4 proc.) przewiduje, że rola farmaceuty będzie maleć.

Polacy bardzo chętnie korzystają z porad farmaceuty

Prawie połowa Polaków (48 proc.) ze względu na dłuższy czas oczekiwania na wizytę lekarską często korzysta z rad farmaceuty. Aż 67 proc. respondentów częściej korzysta z usług farmaceuty niż lekarza dlatego, że szybciej może uzyskać poradę. Dla 1/3 respondentów (32 proc.) motywacją są niższe koszty uzyskania porady. Dla co czwartego badanego (26 proc.) postępującego w ten sposób, kluczowym czynnikiem jest bliższa odległość od miejsca zamieszkania do farmaceuty niż do lekarza. Kwestia zaufania nie odgrywa aż tak istotnej roli – kierowało się nią zaledwie 18 proc. kontaktujących się częściej z farmaceutą niż z lekarzem.  

O co Polacy pytają farmaceutę?

Najczęściej (53  proc.) farmaceuci doradzają w zakresie zakupu leków bez recepty. Co drugi respondent deklaruje, że z pracownikiem apteki konsultuje zakup leków bez recepty lub tańszych zamienników. W razie nagłego wypadku 34 proc. respondentów radzi się farmaceuty, a co piąty (22 proc.) badany szuka u farmaceuty porady w zakresie profilaktyki zdrowotnej. Tematy związane z zakupem leków OTC oraz tańszych leków generycznych są interesujące szczególnie dla osób powyżej 50 roku życia, zaś kwestie dotyczące profilaktyki zdrowia nieznacznie częściej były wskazywane przez osoby w wieku 18-24 lata.

Polacy optymistycznie patrzą na przyszłą rolę farmaceuty

Konsultacje farmaceutyczne budzą nadzieje Polaków na odpowiednie i bezpieczne leczenie, z dobrym dostępem do eksperta. Aż 62 proc. respondentów deklaruje, że chętnie skorzystałoby z pomocy farmaceuty przy weryfikacji terapii lekowej. Podobny odsetek (64 proc.) badanych szukałoby wsparcia w razie niepożądanych działań leków, a niemal połowa (41 proc.) byłaby zainteresowana wsparciem przy badaniach profilaktycznych. 6 na 10 Polaków zgadza się ze stwierdzeniem, że zwiększenie kompetencji i uprawnień farmaceuty zmniejszy kolejki do gabinetów lekarskich. Nieco mniej respondentów (58 proc.) uważa, że zwiększenie kompetencji i uprawnień farmaceuty realnie odciąży lekarza. Większość Polaków (57 proc.) twierdzi, że farmaceuta i lekarz powinni współpracować przy doborze lub zmianie leczenia pacjenta.

Takie dane pokazują, że Polacy darzą zaufaniem farmaceutów, co jest dobrym prognostykiem na trwałe wprowadzenie ich roli w systemie. To oczywiście tylko początek zmian, bo jak każde zmiany w systemie wymagają czasu, opracowania odpowiednich procedur i dostosowania infrastruktury aptecznej do potrzeb pacjentów i farmaceutów. Pewnym jest, że są one niezwykle potrzebne, jeśli chcemy opierać system opieki zdrowotnej na wieloletniej strategii.

Piśmiennictwo

Informacja prasowa

Źródło tekstu:

  • Badanie „Ustawa o zawodzie farmaceuty w świadomości Polaków” zostało zrealizowane przez agencję SW Research w dniach 28-29.09.2021 techniką CAWI, na reprezentatywnej próbie n=1010 Polaków w wieku 18-75 lat.

Reklama
(0)
Komentarze