Najczęstszą przyczyną świądu odbytu, znaną większości rodziców, jest zakażenie owsikiem (Enterobius vermicularis). Typowe dla owsicy jest nasilanie się dolegliwości wieczorem oraz w czasie snu, sprawiające, że dziecko śpi niespokojnie i nawet w czasie snu mimowolnie drapie się w okolicy odbytu. Owsiki można zobaczyć nawet gołym okiem - oglądając w nocy okolicę odbytu dziecka (po szerokim rozszerzeniu pośladków i oświetleniu latarką).

Należy natomiast pamiętać, że badanie stolca rutynową metodą oglądania próbki kału pod mikroskopem (wykonywane w celu wykrycia lamblii i jaj pasożytów) zwykle nie wykrywa owsików. Badaniem zalecanym w celu potwierdzenia owsicy jest przyklejenie na noc przezroczystego plastra na okolice odbytu, a następnie oglądanie tego plastra pod mikroskopem z tzw. ciemnym polem widzenia.

Należy również pamiętać o innych przyczynach świądu odbytu, takich jak:

• żylaki odbytu,
• zakażenia grzybicze,
• paciorkowcowe skóry i śluzówek odbytu.

Świąd odbytu występuje także u pacjentów z przewlekłymi zaparciami, zwłaszcza jeżeli w ich następstwie powstały pęknięcia śluzówki końcowego odcinka jelita grubego.